ရခိုင်သာခြင်းစပ်နည်း (အစ/အဆုံး)

(The Mog Nation Wiki, an archive)


ရခိုင်သာခြင်းစပ်နည်း (အစ/အဆုံး)

ဇမ်းကဗျာ ယိုင်းသာခြင်း ရတုအားလုံးသည် သာခြင်းကို အခြီခံ၍ ဆင်းသက်လာခြင်းဖြစ်သည်။ သာခြင်းစပ်ပုံစပ်နည်းကို သိနားလည်ထားလျှင် ရတု ဇမ်း သာခြင်းများကို ကောင်းမွန်စွာ ရွီးစပ်နိုင်ပါသည်။ အေပိုင်ဆောင်းပါးများမျိုးကို မရွီးချင်ပါ။ သို့သော် သုံးလေးငါးယောက်လောက်က ရခိုင်ဇမ်းကဗျာတိစပ်နည်းမဟိလား လာလာမီးကတ်တေအတွက် အေဆောင်းပါးကို ရွီးသားရခြင်းဖြစ်သည်။ ဆရာကြီးမလုပ်ချင်လို့ မရွီးခြင်းဖြစ်သည်။ ကိုယ်မကျွမ်းကျင်ရေကိစ္စကို ရွီးရသည်မှာလည်း လွယ်သည့်ကိစ္စမဟုတ်။ သို့သော် ကိုယ်နားလည်သလောက် မျှဝီလျှင် တစုံစရာအကျိုးဟိနိုင်ဖို့လား အမြင်နှင့် ရွီးခြင်းဖြစ်သည်။

အေဂုခေတ်မှာ သာခြင်းတပုဒ်ရွီးဖို့ကိစ္စရေ မလွယ်ကူပါ။ တပုဒ်မပြောကဲ့ တပိုဒ်ချေတောင် ရွီးဖို့မလွယ်ပါ။ ရှိကလူကြီးတိ ဇာပိုင်ကြံလို့ ရွီးထားခကတ်တေလည်း စဉ်းစား၍ မရနိုင်ပါ။ ရခိုင်ပြည်က သာခြင်းဆရာများတွင် မှတ်မိသလောက် တန်းခိုးဆရာထွန်း၊ ဆရာအောင်ထွန်း၊ အဖိုးငချွန်းယေအစဟိသည်ဖြင့်ဖြစ်သည်။ အရာလည်း မထင်မရှား သာခြင်းတတ်များ အများကြီးဟိနိုင်ပါသိမ့်သည်။ လည်ကောင်းသာခြင်းများကိုလည်း ဖော်ထုတ်သင့်ပါသည်။ ဇမ်းကဗျာများက အင်တန်ချေလောက် စုဆောင်းမိပြီးဖြစ်သည်။ စုဆောင်းရန်ကျန်နီသိမ့်သည်များမှာ (နတ်သာခြင်း) နှင့် (ပြိုင်လောင်းသံကျပ်) များဖြစ်သည်။ ကျက်တော်ပြင်ဆရာတော်တင်ပီး၍ ထိုတလောက (ပင့်ခူခြင်း) ကို တပိုင်းတစနားထောင်လိုက်ရသည်။ (ပင့်ခူခြင်း) အသံသွင်း (Recording) ဟိမဟိ မသေချာပါ။ မဟိပုံရပါသည်။ (စာရိုက်မူ) မဟိသည်ကား သေချာသည်။ Online ထက်မှာ မတွိဖူး၍ မဟိဆိုသည်မှာ သေချာပါသည်။ (ပင့်ခူခြင်း) စာရိုက်မူကို ပျောက်ကွယ်မလားခင် ဖော်ထုတ်သင့်ချိန်တန်ပြီးဖြစ်သည်။

သာခြင်းထဲမှာ အကောင်းဆုံးနှင့် အဆင့်အမြင့်ဆုံးသာခြင်းက ဆရာမောင်စံလှ၏(ဓည၀တီ) သာခြင်းပါ။ တန်းခိုးဆရာထွန်းကဲ့သို့ မြန်မာကာရန်ကို မသုံး။ ရခိုင်ကာရန်စစ်ကိုသုံးသဖြင့် ရခိုင်စာပီအတွက် လုံးဝတန်ဖိုးဖြတ်မရသော သာခြင်းဖြစ်သည်။ ပီမူမရလိုက်သည်မှာ ရခိုင်စာပီအတွက် ကောင်းကောင်းနစ်နာပါသည်။ (မေဓပညာမော်ကွန်း) ပီမူ (ဒုတိယမူ) သူ့လက်ထဲတွင်ဟိသည်ဟု စာရွီးသူကဆိုပါသည်။ ယင်းဆောင်းပါးကိုဖော်ပြသည်မှာ ရခိုင်မဂ္ဂဇင်းဟု ယူဆရပါသည်။ ပထမမူ (ဆရာကြီးဦးအောင်ဇံ) မူက ရခိုင်သဟာယမဂ္ဂဇင်း အမှတ် (၄) ဟု ယူဆရပါသည်။ ယင်းမူလည်း အခုထက်ထ PDF တက်မလာပါသိမ့်။ မေဓပညာမော်ကွန်း (ပီမူ) ရဟိနိုင်ဖို့ကိုလည်း လုံးပန်းသင့်ချိန်တန်ပြီးဖြစ်သည်။

ဆောင်းပါးကိုဆက်လားပါမည်။

သာခြင်းကာရန်ယူပုံနည်းစနစ်ကို မလေ့လာခင် ခက်ခဲယှုတ်ထွီးလိမ့်မည်ဟု ယူဆကောင်းယူဆနိုင်ပါသည်။ အကယ်အမှန်လေ့လာလျှင် မယှုတ်ထွီးပါ။ ဝေါဟာရ လေးငါးလုံးလောက် နားလည်သည်နှင့် လုံလောက်ပါသည်။

သိနားလည်ထားရမည့် ဝေါဟာရများမှာ

(၁) အတိုင်ကာရန်
(၂) အဖောက်ကာရန်
(၃) အပိတ် ကာရန်
(၄) အခင်းကာရန်
(၅) တကျော့လိမ်
(၆) နှစ်ကျော့လိမ်
(၇) သုံးကျော့လိမ်

ဤဝေါဟာရ (၇) မျိုးကို နားလည်လျှင် သာခြင်းကာရန်စပ်ပုံစပ်နည်း နည်းစနစ်ကို အလွယ်တကူလေ့လာနိုင်ပါသည်။ (ဆက်ရန်)

(တကျော့လိမ်)၊ (နှစ်ကျော့လိမ်)၊ (သုံးကျော့လိမ်) ကာရန်များကို (အတိုင်) နှင့် (အဖောက်) ကာရန်များကြားတွင် ထည့်စပ်ရသည်။ များသောအားဖြင့် (တကျော့လိမ်) (နှစ်ကျော့လိမ်) ကာရန်များကို သုံးလေ့ဟိပြီး (သုံးကျော့လိမ်) မှာ နည်းပါးပါသည်။ (တကျော့လိမ်) (နှစ်ကျော့လိမ်) ကာရန်များကို ဦးစွာပထမ ဖော်ပြပီးလားမည်ဖြစ်ပြီး နောက်တွင် (သုံးကျော့လိမ်) ဥပမာများကိုလည်းဖော်ပြပီးလားပါမည်။

(အခင်း) ကာရန်မှာ (အတိုင်) ကာရန်မစမှီ အစချီသောကာရန် (သို့မဟုတ်) (အပိတ်) ကာရန်နောက်ပိုင်း ဒုတိယ (အတိုင်) ကာရန်အကြား (ခင်း) သော ကာရန်ဖြစ်သဖြင့် (အခင်း) ကာရန်ဟု ခေါ်သည်။ (အချီ) ကာရန်ဟုလည်း မှတ်ယူနိုင်သည်။

(အဖောက်) ကာရန်မှာ (တတိုင်) ကာရန်အပြီး (တကျော့လိမ်) (နှစ်ကျော့လိမ်) (သုံးကျော့လိမ်) ကာရန်များဖြင့် ကြားခံ၍ (အတိုင်) ကာရန်အား လိုက်ဖမ်းသော ကာရန်ကို (အဖောက်) ကာရန်ဟု ခေါ်သည်။

အရပ်သားစကားဖြင့်ပြောရလျှင် (၄) (၃) (၂) ကာရန်နည်းစနစ်ဖြင့် ယှင်းပြရလျှင် (အဖောက်) ကာရန်မှာ (၃) ဂဏန်းကာရန်ဖြစ်ပြီး (အတိုင်) ကာရန်မှာ နံပါတ် (၄) ကာရန်ဖြစ်သည်။ (အပိတ်) ကာရန်မှာ နံပါတ် (၂) ကာရန်ဖြစ်သည်။

(တကျော့လိမ်) (နှစ်ကျော့လိမ်) (သုံးကျော့လိမ်) ကာရန်များကို (၄) (အတိုင်) နှင့် (၃) (အဖောက်) ကာရန်များကြားတွင် ထည့်စပ်ရသည်။

(အခင်း) ကာရန်မှာ (အတိုင်) ကာရန်မစမှီနှင့် အပိတ်ကာရန်အပြီး (ခင်း) သော ကာရန်ဖြစ်၍ (အခင်း) ကာရန်ဟုခေါ်သည်။ (အချီ) ကာရန်ဟုလည်း မှတ်ယူနိုင်သည်။

ထို့ကြောင့် (ကာရန်) များ၏(အဓိပ္ပါယ်) နှင့် သုံးသည့် (နီရာ) များကို ယှင်းပြီးဖြစ်၍ ဥပမာများကို ဆက်၍ ဖော်ပြပီးပါမည်။

(ဆက်ရန်)

ဓည၀တီနိဂုဏ်းရွာများသမိုင်းသာခြင်း အပိုဒ် (၂)

(၂) တောင်ကျွန်းမယေဒီပါ၊ မဟီချာမှာ၊ စီကာလှပ၊ မြရိပ်မြိုင်နှင့်၊ တောင်စဉ်ဝိုင်းကေ၊ တိုင်းရက္ခတွင်၊ စန္ဒသုဓမ္မ၊ မည်တွင်ခေါ်၍၊ ဘွဲ့တော်ရကေ၊ မင်းလှဘုန်းကြွယ်၊ နတ်မြို့ဟန်သို့၊ အလွန်ထူးကေ၊ မြောက်ဦးပြည်တွင်၊ ဂုဏ်ရည်မညှိုးး၊ လက်ရုံးထောင်ကေ၊ အခေါင်မိုးလို့၊ စိုးသည့်အခါ၊ များစည်းစိမ်နှင့်၊ ပြည့်ညီလတ်ကေ၊ ဘောင်းဒွတ်ရွာက၊ သညာနာမ၊ ပန်းဖြူအောင်နှင့်၊ မောင်ထွန်းမြဟု၊ လှပတင့်တယ်၊ သက်နှစ်ဆယ်ကေ၊ အရွယ်တူမြောက်၊ လုလင်ပျိုလေ၊ ထိုနှစ်ယောက်မှာ၊ ဘုန်းတောက်ပေါ်ထင်၊ မုနိသျှင်ကို၊ ဖူးမြင်လိုလှ၊ တိုင်ပင်ခံကေ၊ အကြံမျှလို့၊ မိဘအထံ၊ လားချင်လိုသည်၊ ထိုအကြောင်းကို၊ ခွင့်တောင်းပန်၍၊ ယင်မြန်ဆွဆွ၊ ဝတ်စားယင်၍၊ ဆင်ပြီးမှလျှင်၊ မိုးထမှုံရီ၊ နှင်းဝီဝီနှင့်၊ စုံလီဖြူးဖြူး၊ တကျော်ကျော်နှင့်၊ ငှက်တော်ကျူးကေ၊ ရက်ဦးမင်္ဂလာ၊ ချိန်အခါတွင်၊ နှစ်ဖြာတူကွ၊ မိမာတာနှင့်၊ ပီတာဖကို၊ ဦးချပြီးသော်၊ ဓညမည်ကေ၊ မြို့ဒေသကို၊ မှန်းဆမျှော်လို့၊ ပျော်ပျော်ပါးပါး၊ ရွှီဇင်္ခါလေ၊ မဂ္ဂါလမ်းကို၊ လှမ်းလို့လားသော်၊ များပြားလှစွာ၊ ကျေးလက်ရွာကို၊ လွန်ကာကျော်မြောက်၊ ရိပ်မြိုင်မြိုင်နှင့်၊ ဂနိုင်တန်းမှာ၊ စခန်းထောက်လို့၊ ရှိနောက်ဘယ်ညာ၊ ကြည့်သောခါတွင်၊ စီကာညွတ်ပျောင်း၊ များစုံလင်ကေ၊ သစ်ပင်ပေါင်းမှာ၊ ရွက်ဟောင်းလည်းကြွီ၊ ညွန့်ရိုးတံမှာ၊ ပတ်ရံစုကေ၊ ရွက်နုဝီလို့၊ အနီအဝါ၊ ပန်းများစွာလည်း၊ မုံကာပွင့်ဖူး၊ သင်းပျံ့ကြိုင်ကေ၊ ဂနိုင်ဦးမှာ၊ ပျော်မြူးဝဲပျံ၊ ကျီးငှက်သံဖြင့်၊ ညိုးညံချိုမြ၊ တောဂနိုင်လေ၊ မြိုင်အလှကို၊ ဝဝရှုကာ၊ တတောဝင်ကေ၊ တပြင်သန်းလို့၊ လှမ်းလတ်ပါသော်၊ သာယာလှပ၊ ဇီးချောင်းရွာလေ၊ ရပ်ဂါမကို၊ ရောက်ကြတုံလျှက်၊ မြပြိုင်ညောင်နှင့်၊ ကံဘောင်ထက်မှာ၊ တန့်လျှက်တူညီ၊ ထိုင်လို့နီကေ၊ ထိုသည်အခါ၊ သာမောစည်၍၊ ပျော်ဘွယ်ကောင်းကေ၊ ဇီးချောင်းရွာက၊ ကလျာရူပ၊ သိန်းကျော့ဝေနှင့်၊ မငွေလှရို့၊ ယင်ဆွမကြာ၊ ရီကန်သာကို၊ လှမ်းလာဆတ်ဆတ်၊ ညချမ်းနီမှာ၊ သောက်ရီခပ်၍၊ တက်လတ်ကာလ၊ ပန်းဖြူအောင်လေ၊ ပျိုမောင်ထွားမှာ၊ စကားစလို့၊ မြွက်ဟခြင်းရာ၊ မောင်ရို့မှာကေ၊ ပြည်ရွာညွန့်ဖူး၊ ထီးနန်းဆောင်ဖြင့်၊ ထွန်းပြောင်တောက်ကေ၊ မြို့မြောက်ဦးက၊ သုံးလူ့ထိပ်ပန်၊ ကိုယ်စားမွန်ကို၊ ဖူးရန်စိတ်ဟိ၊ ဒေရပ်ရွာကို၊ ရောက်လာဘိလည်း၊ အသိမိတ်ဆွေ၊ မဟိပေကေ၊ နှမအိမ်မှာ၊ တညည့်တာကို၊ တည်းပါစီရန်၊ လှတင့်တယ်လေ၊ ပျိုမေနှောင်းကို၊ မောင်တောင်းပန်ဟု၊ ဆိုပြန်တုံငြား၊ သိန်းကျော့ဝေလေ၊ ပျိုမေကြားက၊ စကားသာယာ၊ မောင်လူပျိုကို၊ နှုတ်ချိုပျားနှင့်၊ ပြောကြားရာကား၊ မဟာမုနိ၊ မြတ်ဘုန်းမိုကို၊ ဖူးလိုဘိ၍၊ ခရီးထွက်ခါ၊ မေရို့ရွာသို့၊ ရောက်လာတုံရ၊ သိမိတ်ဆွေလေ၊ ကေတန္ဒိလျှင်၊ မဟိကြသော်၊ ချမ်းမြရိပ်ငြိမ်၊ မေရို့အိမ်မှာ၊ တည်းမှီဖို့ရာ၊ ယ္ခုပင်လျှင်၊ မှန်စင်စစ်ကေ၊ လိုက်လတ်ပါဟု၊ ခေါ်ကာယူထ၊ တူမကွာဘဲ၊ လိုက်လာကြသော်၊ မွီးဖမိခင်၊ ဝီးကပင်လျှင်၊ ရှုမြင်တုံငြား၊ သားပမာကေ၊ မေတ္တာပွား၍၊ သနားတုံပြီး၊ ကြောင်းထိုထိုကို၊ သိလိုခြင်းနှင့်၊ သတင်းမီးလို့၊ သိပြီးတုံမြောက်၊ ရွယ်နုပျိုကေ၊ ထိုနှစ်ယောက်အား၊ စားသောက်စရာ၊ ဟင်းမစ္ဆာနှင့်၊ ညစာထမင်း၊ မေလျှင်နီကေ၊ အိမ်အတွင်းမှာ၊ တည်ခင်းပြီးသော်၊ ရှိပြုပ္ပါလေ၊ ဥဒေစွန်းက၊ လဝန်းပေါ်ရေ။

(၁) (အတိုင်) (အဖောက်) (အပိတ်) နှင့် (နှစ်ကျော့လိမ်) ကာရန်ယူနည်း

တောင်ကျွန်းမယေဒီပါ၊ မဟီချာမှာ၊ စီကာလှပ၊ မြရိပ်မြိုင်နှင့်၊ တောင်စဉ်ဝိုင်းကေ၊ တိုင်းရက္ခတွင်၊ စန္ဒသုဓမ္မ၊ မည်တွင်ခေါ်၍၊ ဘွဲ့တော်ရကေ၊ မင်းလှဘုန်းကြွယ်၊ နတ်မြို့ဟန်သို့၊ အလွန်ထူးကေ၊ မြောက်ဦးပြည်တွင်၊ ဂုဏ်ရည်မညှိုးး၊ လက်ရုံးထောင်ကေ၊ အခေါင်မိုးလို့၊ စိုးသည့်အခါ၊

(ဒီ) (ဟီ) (စီ) ကာရန်များမှာ (အခင်း) ကာရန်များဖြစ်သည်။

(စီကာလှပ) သည် (အတိုင်) ကာရန်ဖြစ်သည်။

(တိုင်းရက္ခ) သည် (အဖောက်) ကာရန်ဖြစ်သည်။

(စန္ဒသုဓမ္မ) သည် (အပိတ်) ကာရန်ဖြစ်သည်။

(((မြရိပ်မြိုင်နှင့် တောင်စဉ်၀ိုင်းကေ တိုင်းရက္ခတွင်))) သည် (နှစ်ကျော့လိမ်) ကာရန်ဖြစ်သည်။

တိုင်း (((ရက္ခ))) တွင်ပါဟိသော (((ရက္ခ))) သည် (အတိုင်) ကာရန် ((စီကာ (((လှပ))) ကို (နှစ်ကျော့လိမ်) ကြားခံပြီး ဖမ်းထားသော (အဖောက်) ကာရန်ဖြစ်သည်။

(((စန္ဒ))) သုဓမ္မ။ သည် (အတိုင်) (လှပ) နှင့် (အဖောက်) (ရက္ခ) ကို ချုပ်သော အပိတ်ကာရန်ဖြစ်သည်။

(၂) (အခင်း) ကာရန်ယူနည်း

ဘုန်းတောက်ပေါ်ထင်၊ မုနိသျှင်ကို၊ ဖူးမြင်လိုလှ၊ တိုင်ပင်ခံကေ၊ အကြံမျှလို့၊ မိဘအထံ၊ လားချင်လိုသည်၊ ထိုအကြောင်းကို၊ ခွင့်တောင်းပန်၍၊ ယင်မြန်ဆွဆွ၊ ဝတ်စားယင်၍၊ ဆင်ပြီးမှလျှင်၊ မိုးထမှုံရီ၊ နှင်းဝီဝီနှင့်၊ စုံလီဖြူးဖြူး၊ တကျော်ကျော်နှင့်၊ ငှက်တော်ကျူးကေ၊ ရက်ဦးမင်္ဂလာ၊ ချိန်အခါတွင်၊ နှစ်ဖြာတူကွ၊ မိမာတာနှင့်၊ ပီတာဖကို၊ ဦးချပြီးသော်၊

ဖူးမြင်(((လိုလ)))) သည် (အတိုင်) ကာရန်ဖြစ်သည်။

(တိုင်ပင်ခံကေ၊ အကြံမျှလို့) (တကျော့လိမ်) ကြားခံသည်။

(((မျှ))) သည် (အတိုင်) (((လိုလ))) ကို ဖမ်းသော (အဖောက်) ဖြစ်သည်။

(((မိဘ))) သည်(အတိုင်) နှင့် (အဖောက်) ကို ချုပ်သော (အပိတ်) ဖြစ်သည်။

(((အထံ))) သည် (အတိုင်) ကာရန်ပြန်ဖြစ်သည်။

(လားချင်လိုသည်၊ ထိုအကြောင်းကို၊ ခွင့်တောင်းပန်၍)

(နှစ်ကျော့လိမ်) သည်။

(((ပန်))) သည် (အတိုင်) ((အထံ))) ကို ဖမ်းသော (အဖောက်) ကာရန်ဖြစ်သည်။

((((မြန်))) သည် (အပိတ်) ကာရန်ဖြစ်သည်။

(((ဆွဆွ))) သည် (အတိုင်) ပြန်ဖြစ်လာသည်။

လည်းကောင်းကို (((မှ))) (ဖမ်း) ၍

(((၀တ်စားယင်၍ ဆင်ပြီးမှလျှင်))) နှင့် (တကျော့လိမ်) သည်။

(((မိုးထ)))မှုံရီ။ နှင့် ပြန် (ပိတ်) သည်။

(အခင်း) ကာရန်များမှာ

(မိုးထမှုံရီ၊ နှင်းဝီဝီနှင့်၊ စုံလီဖြူးဖြူး) အထိဖြစ်သည်။

(((မှုံရီ))) (((ဝီ၀ီ))) (((စုံလီ))) မှာ (တိုင်) သည့်လည်းမဟုတ်။ (ဖမ်း) သည်လည်းမဟုတ်။ (ပိတ်) သည်လည်းမဟုတ်။

(အခင်း) ကာရန်သတ်သတ်ဖြစ်သည်။

(((ဖြူးဖြူး))) မှာ (အတိုင်) ပြန်ဖြစ်လာသည်။

မှတ်ချက်။ ။ (အတိုင်) (အဖောက်) (အပိတ်) သည် (၄) (၃) (၂) ဖြစ်သည်ကို ပုံသီမှတ်ထားရပါမည်။

(အတိုင်) နှင့် (အဖောက်) ကြားတွင် (တကျော့လိမ်) (နှစ်ကျော့လိမ်) (သုံးကျော့လိမ်) သည်။

(ပိတ်) ပြီးသည်နှင့် (အခင်း) ဆက်လာရမည်ဟု (ပုံသီ) မဟိပါ။
(ပိတ်) ပြီးသည်နှင့် (အတိုင်) လည်း ပြန်လာနိုင်သည်။ (အတိုင်) လာတိုင်း (ဖမ်း) ရမည်။ (ပိတ်) ရမည်ဖြစ်သည်။

ဤသည်မှာ (ရခိုင်သာခြင်းကဗျာ) ကာရန်ယူနည်း နည်းစနစ်ဖြစ်သည်။

(သုံးကျော့လိမ်) ကာရန်မှာ အလွန်နည်းသည်။ နောက်ပိုင်းတွင် ဖော်ပြပီးလားပါမည်။

(သုံးကျော့လိမ်) ကို မဖော်ပြခင် (အခင်း) ကာရန်များကို ဆက်၍ ဖော်ပြပီးလားပါမည်။

(ဆက်ရန်)

(၁၂) ရှိခိုးမယေလီလီ၊ လက်ဦးချီကေ၊ စုံညီရိုညွတ်၊ ရှိတော်ပြင်မှာ၊ ခို၀င်ဖူးကေ၊ မင်းမှူးမတ်ကို၊ ယောက်ပတ်သင့်လျှော်၊ တရားတော်ဖြင့်၊ ထုတ်ဖော်ဟောငြား၊ ကြားနာသူလေ၊ လူအများမှာ၊ သုံးပါးသရဏာ၊ ပဉ္စင်္ဂါဟု၊ ငါးဖြာသီလ၊ မြဲအမှန်လျှင်၊ တည်ပြန်ကြသော်၊ စန္ဒသူရိယ၊ မင်းရာဇသည်၊ ဘဂဝါဗုဒ္ဓ၊ န၀ဂုဏ်နှင့်၊ ပြည့်စုံလတ်ကေ၊ မြတ်လူ့ဘနှင့်၊ သံဃာများစွာ၊ ထေရ်ငါးရာကို၊ ဓညာအောင်ခန်း၊ ရွှီအရောင်ဖြင့်၊ တောက်ပြောင်လျှပ်ကေ၊ ပြဿဒ်နန်းသို့၊ ကြွမြန်းပြီးခါ၊ ဆွမ်းရသာကို၊ သုံးကြပါရန်၊ လက်ဦးချီ၍၊ ၀စီညောင်းကေ၊ လျှောက်တောင်းပန်က၊ ပြန်လှန်မပြော၊ လျှောက်ခြင်းဟန်ကို၊ လက်ခံပြီးကေ၊ တုဏှိဘောဖြင့်၊ သျှင်စောမြတ်စွာ၊ နီသောခါတွင်၊ ရာဇာမင်းလှ၊ စိတ်ကြည်လင်ကေ၊ ရွှင်အားရလို့၊ များလှဗိုလ်ပါ၊ ခြံရံကာဖြင့်၊ ပြန်လာတုံမြောက်၊ ရွှီနန်းယံကို၊ တဖန်ရောက်လျှင်၊ ထံမှောက်၀င်ပြန်၊ နန်းတွင်း၀န်နှင့်၊ အလွန်ထူးဆန်း၊ နို့ဂဏှာလေ၊ ရသာဆွမ်းကို၊ လုံးပန်းစီမံ၊ ပြုတုံပြန်၍၊ ဗိမှာန်နန်းတွင်း၊ တုသီတာမှာ၊ နီရာခင်းလို့၊ ခပင်းဥဿုံ၊ ပြီးပြည့်စုံသော်၊ ဆယ်စုံလက်မြှောက်၊ ဆွမ်းသုံးရန်ကေ၊ ချိန်တန်ရောက်ဟု၊ ပင့်လျှောက်သောခါ၊ ထေရ်ငါးရာနှင့် မြတ်စွာဗုဒ္ဓ၊ ထက်၀ဠာကေ၊ အာကာသက၊ ပါဒဘိဥာဏ်၊ တန်းခိုးဖန်၍၊ ယင်မြန်ကြွမြန်း၊ မြို့ဓညာလေ၊ ရာဇာနန်းသို့၊ ထူးဆန်းဣနြေ္ဒ၊ ကြည်ညိုဖွယ်ဖြင့်၊ ရောင်ခြည်၀င်း၀င်း၊ ပန်းစုံရံကေ၊ နန်းခြံတွင်းမှာ၊ သက်ဆင်းသောခါ၊ မင်းရာဇာလျှင်၊ တရာ့သျှစ်ကွက်၊ ပြိုးပြက်ပေကေ၊ ပါဒေစက်ကို၊ ဦးချတိုက်ကာ၊ ကြိုဆိုလာ၍၊ မဟာကနက်၊ ဆန်းအမော်နှင့်၊ နန်းတော်ထက်သို့၊ ရွှီစက်ဖြန့်ကာ၊ တက်ကြွပါ၍၊ ကောင်းစွာခင်းအပ်၊ တင့်လျှောက်ပတ်ကေ၊ နီရာမြတ်၌၊ လူနတ်သရဖူ၊ ထိုင်တော်မူသော်၊ ကြည်ဖြူလေးမြတ်၊ မင်းဘုန်းမော်က၊ ဆွမ်းတော်ကပ်လို့၊ သင့်မြတ်တော်ယောင်၊ ဆွမ်းများမြောင်ကို၊ သုံးဆောင်ပြီးမှ၊ ရွှီနန်းသူလေ၊ ဟူသမျှအား၊ ဓမ္မကထာ၊ ဒေသနာကို၊ သေချာကောင်းမြတ်၊ မောဓနာဖြင့်၊ ဟောကာချွတ်သော်၊ သုံးရပ်သရဏာ၊ တည်ကြပါ၍၊ ငါးဖြာသီလ၊ နန်းတွင်းသူလေ၊ ဟူသမျှမှာ၊ နိစ္စမြဲထွေ၊ ခါမကျန်ကေ၊ လွန်မယိမ်းအောင်၊ စောင့်ထိန်းရေလေး။

အခင်းကာရန်များ

(၁) ယောက်ပတ်သင့်(((လျှော်)))၊ တရား(((တော်)))ဖြင့်၊ ထုတ်(((ဖော်)))ဟောငြား။

(၂) သုံးပါးသရ(((ဏာ)))၊ ပဉ္စ(((င်္ဂါ)))ဟု၊ ငါး(((ဖြာ)))သီလ။

(၃) စန္ဒသူရိ(((ယ)))၊ မင်းရာ(((ဇ)))သည်၊ ဘ(((ဂ)))ဝါဗုဒ္ဓ။

(၄) သံဃာများ(((စွာ)))၊ ထေရ်ငါး(((ရာ)))ကို၊ ဓ(((ညာ)))အောင်ခန်း။

(၅) ကြွမြန်းပြီး(((ခါ)))၊ ဆွမ်းရ(((သာ)))ကို၊ သုံးကြ(((ပါ)))ရန်။

(၆) သျှင်စောမြတ်(((စွာ)))၊ နီသော(((ခါ)))တွင်၊ ရာ(((ဇာ)))မင်းလှ။

(၇) များလှဗိုလ်(((ပါ)))၊ ခြံရံ(((ကာ)))ဖြင့်၊ ပြန်(((လာ)))တုံမြောက်။

(၈) ထံမှောက်၀င်(((ပြန်)))၊ နန်းတွင်း(((၀န်)))နှင့်၊ အ(((လွန်)))ထူးဆန်း။

(၉) ပြုတုံ(((ပြန်)))၍၊ ဗိ(((မှာန်)))နန်းတွင်း။

(၁၀) ခပင်းဥ(((ဿုံ)))၊ ပြီးပြည့်(((စုံ)))သော်၊ ဆယ်(((စုံ)))လက်မြှောက်။

အစဟိသော (အပိတ်) နှင့် (အတိုင်) ကြားကာရန်များမှာ (အခင်း) ကာရန်များဖြစ်သည်။

(နှစ်ကျော့လိမ်) ကာရန်များမှာ

(၁) စုံညီရိုညွတ်၊ ရှိတော်ပြင်မှာ၊ ခို၀င်ဖူးကေ၊ မင်းမှူးမတ်ကို၊

(၂) ဘဂဝါဗုဒ္ဓ၊ န၀ဂုဏ်နှင့်၊ ပြည့်စုံလတ်ကေ၊ မြတ်လူ့ဘနှင့်၊

(၃) ဓညာအောင်ခန်း၊ ရွှီအရောင်ဖြင့်၊ တောက်ပြောင်လျှပ်ကေ၊ ပြဿဒ်နန်းသို့၊

(၄) သုံးကြပါရန်၊ လက်ဦးချီ၍၊ ၀စီညောင်းကေ၊ လျှောက်တောင်းပန်က၊

(၅) ပြန်လှန်မပြော၊ လျှောက်ခြင်းဟန်ကို၊ လက်ခံပြီးကေ၊ တုဏှိဘောဖြင့်၊

စသည့်ကာရန်များမှာ (နှစ်ကျော့လိမ်) ကာရန်များဖြစ်သည်။

(ဆက်ရန်)

(၁၃) စောင့်ထိန်းမယေမြဲစွာ၊ ထိုအခါတွင်၊ သဒ္ဓါပြင်းပြ၊ ပါရမီနှင့်၊ ရာဇိန္ဒမှာ၊ များလှသံဃာ၊ ထေရ်ငါးရာနှင့်၊ မြတ်စွာဗုဒ္ဓ၊ ကျိန်းအံ့ငှါလေ၊ ဝိဟာရကို၊ ယင်စွမကြာ၊ သစ်ဝါးရှာ၍၊ တောင်သာပုလု၊ မြရိပ်မြိုင်နှင့်၊ ကတညုတွင်၊ ရုံးစုညီညာ၊ များပြည်သူနှင့်၊ အားကူလှောက်လို့၊ ဆောက်ပြီးခါတွင်၊ ကျယ်စွာမဏ္ဍပ်၊ လွန်တင့်တယ်အောင်၊ ပြုပေလတ်၍၊ ရံပတ်သံဃာ၊ စောဗုဒ္ဓါကို၊ ပင့်ကာလှူငြား၊ ကျောင်းဝိဟာမှာ၊ ကောင်းစွာထားလို့၊ တရားဓမ္မ၊ ရက်မခြာအောင်၊ ကြားနာရ၍၊ သုံး၀သရဏာဂုံ၊ ပြည့်ဖြိုးထုံ၍၊ ငါးစုံသီလ၊ အဋ္ဌင်္ဂီဖြင့်၊ ကျင့်ညီမျှလျှက်၊ စန္ဒသူရိယာ၊ မင်းမြတ်စွာနှင့်၊ ပြည်ရွာတိုင်းသား၊ ခဿိန်းသူလေ၊ လူအများမှာ၊ စိတ်ထားကြည်ဖြူ၊ ပီးအလှူနှင့်၊ အယူဖြောင်တန်း၊ သာသနာမှာ၊ ရောင်ဝါထွန်းလို့၊ ပွင့်လန်းခါစ၊ ကျင့်ဆယ်ဖြာနှင့်၊ မင်းရာဇလျှင်၊ ဗုဒ္ဓစံရာ၊ ကျောင်းဝိဟာသို့၊ လှမ်းကာချီကြွ၊ မာရဇိန်လေ၊ မုနိန္ဒကို၊ ဦးချပြီးခါ၊ ကြောင်းစုံလင်ကို၊ ဘုရင်မင်းမှာ၊ လျှောက်ခြင်းရာကား၊ သုံးဖြာလောက၊ တုမရကေ၊ ညာဏထွဋ်ချာ၊ စောဗုဒ္ဓါလျှင်၊ ပြည်ရွာတပါး၊ ရွှီစက်ချီ၍၊ ပြန်လီငြားက၊ အများသူငါ၊ ကိုးကွယ်ရာနှင့်။ ကင်းပါလိမ့်မည်၊ သို့ဖြစ်ပေ၍၊ စိန္တေမြတ်စွာ၊ ဘဂဝါနှင့်၊ တူစွာမခြား၊ ရတနာနှင့်၊ သွန်းကာလုပ်ကေ၊ မြတ်ရုပ်ပွားကို၊ သနားမေတ္တာ၊ ကိုးကွယ်ရန်လေ၊ မှန်ယခုလျှင်၊ ခွင့်ပြုပါဟု၊ ရာဇာမင်းကောင်း၊ နှုတ်ဝါစာက၊ မြွက်ခါတောင်းသော်၊ ကျိုးကြောင်းထောက်ကာ၊ မင်းရာဇာကို၊ မြတ်စွာသုံးလူ၊ ရွှီကျောင်းပေါ်မှာ၊ ခွင့်တော်ပြုသော်၊ ရှိဦးတင်ကာ၊ နန်းဘုံသာသို့၊ ပြန်လာပြီးမှ၊ မှူးမတ်၀န်လေ၊ ပတ်ရံခလို့၊ သီဟဥဂ္ဂင်၊ ညီလာခွင်မှာ၊ တိုင်ပင်ပြီးထွေ၊ မတ်တန်တန်ကို၊ တာ၀န်ခွဲလို့၊ လွှဲပြီးချေသော်၊ ရွှီငွေကြီးသံ၊ ဘင်မကျန်ဘဲ၊ ငါးတန်လောဟာ၊ ရတနာလေ၊ သပြာချပ်ရွီ၊ ငါးမျိုးစီကို၊ စုပုံပြီးကေ၊ တကုဋီအား၊ ကြံညီဖြူဆွ၊ ငါးစီးဆင်မှာ၊ တင်ပြီးမှလျှင်၊ သတ္တရတနာ၊ ညီးလူလူကေ၊ ထီးဖြူမြတ်ကို၊ ဆောင်းလတ်ပါ၍၊ ရာဇာဘုန်းတု၊ လွန်မြိုင်ဆိုင်ကေ၊ ကတညုသို့၊ ရုံးစုညီညာ၊ အောင်မောင်းညံလို့၊ အောင်သံရွှန်းကေ၊ ချီလှမ်းခါဖြင့်၊ လွန်စွာကြီးကျယ်၊ မဏ္ဍာဒ်လယ်မှာ၊ ရောက်သည်ကာလ၊ ငါးစီးဆင်၏၊ ဥဂ္ဂင်မှလျှင်၊ ချကြပြီးငြား၊ ရတနာကို၊ ပုံကာထားမှ၊ ထင်ရှားကျော်လတ်၊ ပိသုကာလေ၊ ဆရာမြတ်နှင့်၊ လူနတ်များစွာ၊ ကိုးစားရာလေ၊ မဟာမုနိ၊ ရုပ်ပွားတော်လေ၊ သောင်းကျော်လတ်ကေ၊ မြတ်ဗောဓိကို၊ သွန်းသည့်အခါ၊ နှစ်ကောဇာလျှင်၊ တရာ့နှစ်ဆယ်၊ သုံးခုကယ်တွင်၊ ရောင်ခြည်၀င်းပ၊ ပူပြင်းတုံကေ၊ ကဆုန်လ၏၊ ပြည့်ထရက်မှာ၊ နိဗုဒ္ဓါတွင်၊ စကာသွန်းဘိ၊ ဆုတ်ပက္ခာသို့၊ လွန်လာပြုကေ၊ ဂုရုနိတွင်၊ ထိန်ညီးရူပ၊ လျှပ်စစ်ရောင်သို့၊ ပြောင်ပြောင်လင်းကေ၊ ဆင်းဗုဒ္ဓကို၊ ပဉ္စလောဟာ၊ ရတနာဖြင့်၊ သွန်းကာလုပ်ကေ၊ ခြောက်ရောင်ထင်၍၊ မြင်မညီးအောင်၊ သွန်းပြီးရေလေ။

(နှစ်ကျော့လိမ်) ကာရန်များ (အဆက်)

(၆) ရုံးစုညီညာ၊ များပြည်သူနှင့်၊ အားကူလှောက်လို့၊ ဆောက်ပြီးခါတွင်၊

(၇) သနားမေတ္တာ၊ ကိုးကွယ်ရန်လေ၊ မှန်ယခုလျှင်၊ ခွင့်ပြုပါဟု၊

(၈) တိုင်ပင်ပြီးထွေ၊ မတ်တန်တန်ကို၊ တာ၀န်ခွဲလို့၊ လွှဲပြီးချေသော်၊

(၉) သတ္တရတနာ၊ ညီးလူလူကေ၊ ထီးဖြူမြတ်ကို၊ ဆောင်းလတ်ပါ၍၊

(၁၀) ရုံးစုညီညာ၊ အောင်မောင်းညံလို့၊ အောင်သံရွှန်းကေ၊ ချီလှမ်းခါဖြင့်၊

(၁၁) မဟာမုနိ၊ ရုပ်ပွားတော်လေ၊ သောင်းကျော်လတ်ကေ၊ မြတ်ဗောဓိကို၊

(၁၂) စကာသွန်းဘိ၊ ဆုတ်ပက္ခာသို့၊ လွန်လာပြုကေ၊ ဂုရုနိတွင်၊

(၁၃) ထိန်ညီးရူပ၊ လျှပ်စစ်ရောင်သို့၊ ပြောင်ပြောင်လင်းကေ၊ ဆင်းဗုဒ္ဓကို၊

(၁၄) သွန်းကာလုပ်ကေ၊ ခြောက်ရောင်ထင်၍၊ မြင်မညီးအောင်၊ သွန်းပြီးရေလေ။

(ဆက်ရန်)

ရခိုင်သာခြင်းစပ်နည်း အပိုင်း (၆)

သာခြင်းကဗျာ၏အနှစ်သာရမှာ (တကျော့လိမ်)(နှစ်ကျော့လိမ်) ကာရန်များဖြစ်သည်။ မြန်မာစာပီလောကတွင် ဧခြင်း၊ လင်္ကာကဗျာရှည်များ အများကြီးဟိသော်လည်း အားလုံးသောကဗျာရှည်များမှာ လေးလုံးစပ်ကဗျာများဖြစ်သည်။ သာခြင်းကဗျာများကို မြန်မာစာပီထဲတွင် မတွိရပါ။ သာခြင်းသည် ရခိုင်စာပီ၏ထူးခြားသော လက္ခဏာဖြစ်သည်။ (နှစ်ကျော့လိမ်) ကာရန်များကို ဆက်လက်ဖော်ပြပါမည်။

(၃) လဝန်းပေါ်ကေ၊ ထိုရော်ကာလ၊ သိန်းကျော့ဝေနှင့်၊ မငွေလှရို့၊ တူကွမကွာ၊ ဆီးကွမ်းယာကို၊ လှမ်းကာပြီးမြောက်၊ မောင်လူပျိုလေ၊ ထိုနှစ်ယောက်မှာ၊ စားသောက်ပြီးကေ၊ ကြောင်းများဖျင်ကို၊ သိချင်ရီးနှင့်၊ မီးလတ်တေကား၊ ရွှီပြည်အောင်နန်း၊ ကြငှန်းထူကေ၊ ထီးဖြူရွန်းလို့၊ မင်းခဏ်းတန်တန်၊ စည်တော်သံဖြင့်၊ ဆူညံဟိလတ်၊ ဓညခေါ်ကေ၊ မြို့တော်မြတ်ကို၊ ရံပတ်ဝိုင်းကာ၊ နိဂုဏ်းရွာ၏၊ သညာနာမ၊ တွင်ခေါ်ပုံလျှင်၊ ဟူသမျှကို၊ နှမကညာ၊ သိတုံပြန်သော်၊ မကျန်ရယောင်၊ ပြောပြပါဟု၊ ဆိုခါကာလ၊ သိန်းကျော့ဝေကေ၊ မေအလှက၊ မောင်လှတင့်တယ်၊ မေပြောဆိုကေ၊ ထိုစကားကို၊ ထောင်နားတည်ပါ၊ ပြန့်ကျယ်စွာလှ၊ ကျွန်းဦးမြီမှာ၊ သပြီခလို့၊ ရောင်မြဝီဝီ၊ အောင်ခြင်းညံ၍၊ အောင်သံကျူးလို့၊ ဇမ္ဗူဒီမှာ၊ သညီဝေါဟာ၊ ထောပနာနှင့်၊ သြဘာသောင်းသောင်း၊ သတင်းပေါ်၍၊ နင်းကျော်ဘိကေ၊ သရီချောင်းတွင်၊ မင်းကောင်းကြိမ်ဖန်၊ ဗဟိုညံ၍၊ စည်သံရိုက်ဟီး၊ ရွှီနန်းဆောင်ဖြင့်၊ ပြောင်ပြောင်ညီးကေ၊ မြိုကြီးဓညာ၊ အောင်ချာချက်မှာ၊ ဒိသာနောက်ယွန်း၊ ကျီးငှက်သံဖြင့်၊ ညိုးညံညောင်းကေ၊ ဇီးချောင်းကမ်းတွင်၊ ပထွန်းကြက်သရီ၊ လှဆန်းညီကေ၊ အိမ်ခြီများစွာ၊ လီညင်းသွန်၍၊ ပျော်ရန်ကောင်းကေ၊ ဇီးချောင်းရွာက၊ မကွာဝီးမြောက်၊ သံကျော်ကျော်ဖြင့်၊ တခေါ်လောက်တွင်၊ ရှိနောက်တည့်ခါ၊ သီရိမာ၏၊ ဒိသာနောက်ကမ်း၊ နတ်ရို့ရွာနှင့်၊ ပမာညွှန်းကေ၊ ကြောင်းလမ်းဇင်္ခါ၊ ဘယ်နှင့်ညာမှာ၊ သွယ်ကာစီတန်း၊ အဝေယာလေ၊ နော်ဇာပန်းကေ၊ ဒန်းထပ်တရာ၊ ဇီသဝါရို့၊ အခါမလပ်၊ ပွင့်ဟောင်းလွန်၍၊ မုံဟန်ရင့်ကေ၊ ပွင့်သစ်ထပ်လို့၊ ခိုင်ညွတ်ဖြူဝါ၊ ပန်းနံ့ကြိုင်၍၊ ရိပ်မြိုင်ကောင်းကေ၊ ပုန်းချောင်းရွာကို၊ မကြာထုတ်ချောက်၊ မောင်သက်ဝီမှာ၊ လှမ်းချီရောက်က၊ တထောက်နားကာ၊ ထိုသည့်ရွာမှ၊ အရာတဖန်၊ နောက်ရပ်ထံသို့၊ ခေါ်သံတကြား၊ သိချင်လို၍၊ ရှိကိုလားသော်၊ ထူးခြားသာလွန်၊ ဥယျာဉ်ခြံနှင့်၊ သီးနှံမျိုးမျိုး၊ တူးဆွလှန်ကေ၊ ပေါက်ထွန်တိုးလို့၊ စိုက်ပျိုးကြအင်၊ ပွင့်ဖူးဆင်၍၊ အောင်မြင်ဖြစ်ထွန်း၊ ကွင်းပြင်ကျယ်မှာ၊ မြထည်ရွှန်းသို့၊ စိမ်းလမ်းစိုပြေ၊ ကြက်သရေနှင့်၊ တင့်ပေတုံလတ်၊ လုပ်တိုင်းအောင်ကေ၊ ဒေါင်းဒေါင်ရပ်ကို၊ မချွတ်မသွေ၊ မပန်းခင်ပင်၊ မြင်ကာတွိကေ၊ ရောက်လိမ့်မည်လေ။

(နှစ်ကျော့လိမ်) ကာရန်များအဆက်။

(၁၅) ဒိသာနောက်ယွန်း၊ ကျီးငှက်သံဖြင့်၊ ညိုးညံညောင်းကေ၊ ဇီးချောင်းကမ်းတွင်၊
(၁၆) အခါမလပ်၊ ပွင့်ဟောင်းလွန်၍၊ မုံဟန်ရင့်ကေ၊ ပွင့်သစ်ထပ်လို့၊
(၁၇) ခိုင်ညွတ်ဖြူဝါ၊ ပန်းနံ့ကြိုင်၍၊ ရိပ်မြိုင်ကောင်းကေ၊ ပုန်းချောင်းရွာကို၊

(၄) ရောက်လတ်ပြန်ကေ၊ ပျော်ရန်ကောင်းခြင်း၊ လောကဓံမှာ၊ ပြိုင်စံကင်းအောင်၊ သန့်ယှင်းသာယာ၊ ဒေါင်းဒေါင်ရွာကို၊ လှည့်ကာပတ်ဝန်း၊ ကြည့်ပြီးကေလျှင်၊ ရွာလယ်လမ်းက၊ ဖြောင့်တန်းမှန်စွာ၊ တောင်ဒိသာသို့၊ လှမ်းလာပြန်က၊ ဥဿဖကေ၊ နွားလှနှစ်ထွန်၊ ခရီးစွန်တွင်၊ ဝင်းခြံပြိုင်းပြိုင်း၊ တဆိုင်းဆိုင်းနှင့်၊ တံတိုင်းပမာ၊ ရံဝိုင်းကာ၍၊ များစွာအိမ်ခြီ၊ ပြည့်ဝှန်းစီကေ၊ ဆန်ရီစပါး၊ ဝတ်အထည်ကေ၊ ရွှီငွေများနှင့်၊ ကျော်ကြားလူ့ခွင်၊ လွန်စည်ပင်၍၊ လိုအင်ပြည့်ငြား၊ ကြီးငယ်ဟူကေ၊ လူအများမှာ၊ ရိုးသားဖြောင့်မှန်၊ လုပ်အကြံကို၊ အားသွန်ကြိုးပန်း၊ လုံ့လ္လသန်၍၊ ဇွဲမာန်ကြွကေ၊ မယော့တန်းဖြင့်၊ လုပ်ငန်းဆောင်တာ၊ အရာရာတွင်၊ ညီညာစည်းလုံး၊ ကိုယ်ချင်းစာကေ၊ သမ္မာထုံးကို၊ နှလုံးပိုက်ခါ၊ မကောင်းရာကို၊ ပယ်ခါစွန့်ထား၊ ကောင်းစီရန်လေ၊ ညွှန်စကားကို၊ နားထောင်နာယူ၊ တယောက်လူတွင်၊ အပူရောက်က၊ တရွာသူမှာ၊ ဝိုင်းကူကြလို့၊ ဖေးမကယ်တင်၊ လူတိုင်းပင်လျှင်၊ ကြည်လင်နှလုံး၊ ရှိအဟော်က၊ သူတော်ထုံးကြောင့်၊ ရွာလုံးစုံစွာ၊ ရတနာဖြင့်၊ ချမ်းသာကြွယ်ဝ၊ သာသနာမှာ၊ ရောင်ဝါပလို့၊ ဖက်မျှမမြင်၊ ဖော်သဟာရို့၊ ပျော်ရာကောင်းကေ၊ အဒေါင်းပြင်ဟု၊ သောင်းခွင်ကျော်ငြာ၊ ထိုသည်ရွာကို၊ ရောက်ပါလတ်သော်၊ ကုန်းထိပ်ပေါ်တွင်၊ ရောင်တော်ထိန်လျှပ်၊ မွေသရီလေ၊ စေတီမြတ်သို့၊ ချည်းကပ်ပြီးလျှင်၊ လက်နှစ်ပြင်ကို၊ ထိပ်တွင်ချီမိုး၊ ခါသုံးကြိမ်ဖြင့်၊ ဦးနှိမ်ကျိုးလို့၊ ရှိခိုးပြီးခါ၊ ရပ်ပြုပ္ပါသို့၊ ဖြောင့်စွာတန်းတန်း၊ ဝါးပြန်တာဖြင့်၊ သျှစ်ရာခန်းကို၊ ချီလှမ်းတုံပြန်၊ စည်မောင်းညံ၍၊ ပျော်သံမတိတ်၊ လူ့ရပ်ဘုံမှာ၊ ဂုဏ်တံဆိပ်နှင့်၊ ပုဏ္ဏရိပ်ရွာမ၊ ခေါ်တွင်ပေကေ၊ ရပ်ဒေသကို၊ ရောက်ပါလိမ့်မည်၊ ရှိမြောက်ယံကို၊ တဖန်ထပ်လို့၊ ရှုလတ်ချေသော်၊ မသွေခြားကွာ၊ တာငါးရာတွင်၊ လွန်စွာစည်ကား၊ ရောင်းအဝယ်ဖြင့်၊ ကုန်သည်များရို့၊ ကမ်းပါးတခွင်၊ လောင်းစပ်တင်နှင့်၊ လွမ်းကြင်ထောင်ပေါင်း၊ နားခိုပြန်ကေ၊ ကုန်ဝယ်ရောင်းလို့၊ သောင်းသောင်းလည်းဆူ၊ များသျှင်လူရို့၊ ဝယ်သူမပြတ်၊ မြစ်ကမ်းပြင်မှာ၊ ထွက်ဝင်ငြားကေ၊ ပျားပန်းခပ်သို့၊ လှည့်ပတ်လူးလာ၊ ဤရပ်ရွာကား၊ သာယာတင့်တယ်၊ ရခိုင်ပြည်မှာ၊ ကျော်သည်ဂုဏ်ဟိတ်၊ လိုရာစုံကေ၊ ပုံဏ္ဏရိပ်ဟု၊ တံဆိပ်နာမည်၊ တပ်ဝင်းခြံနှင့်၊ ပတ်ရံလစ်ကေ၊ ရွာသစ်တည်ဟု၊ နုမေပျိုလှ၊ သိချင်လိုကေ၊ လူပျိုချောကို၊ ပြောလို့ပြရေ။

(၁၈) ဝယ်သူမပြတ်၊ မြစ်ကမ်းပြင်မှာ၊ ထွက်ဝင်ငြားကေ၊ ပျားပန်းခပ်သို့၊
(၁၉) တံဆိပ်နာမည်၊ တပ်ဝင်းခြံနှင့်၊ ပတ်ရံလစ်ကေ၊ ရွာသစ်တည်ဟု၊

(၅) ပြောလို့ပြကေ၊ ထိုမှတဖန်၊ တောင်ရပ်ထံသို့၊ ဝါးပြန်ခြောက်ရာ၊ လှမ်းသောခါတွင်၊ ငါးရာအိမ်ခြီ၊ ရိပ်ဝီဝီနှင့်၊ နီလည်းမထိုး၊ ပန်းသစ်ပင်ရို့၊ ရွာတွင်မိုးလို့၊ ကျော်ဟိုးလူ့ခွင်၊ ရတနာနှင့်၊ ဥစ္စာပေါကေ၊ ပန်းတောပြင်ကို၊ အယင်အမြန်၊ ရောက်လတ်ပြန်သော်၊ တဖန်ထိုမှ၊ ဒက္ခိဏသို့၊ မျှော်ကာလှည့်လျှင်၊ ကြည့်လတ်ကကေ၊ မြမြမို့မို့၊ စိမ်းစို့စို့နှင့်၊ မှိုင်းညို့မှုံပြာ၊ ရွာတရွာကို၊ မြင်ပါလိမ့်မည်၊ ထိုသည်ရွာ၏၊ မည်နာမကို၊ သိရပေအောင်၊ နှမပြောကြား၊ မှတ်သားရန်ကေ၊ ညွှန်စကားကို၊ ထောင်နားလည်းနာ၊ ဤသည်ရွာတွင်၊ ရှည်ကြာမြင့်လစ်၊ စည်ပင်ရွာကေ၊ ဝေသာခေတ်က၊ ပြေပြစ်လှစွာ၊ ပိသုကာရို့၊ ကောင်းစွာထုလုပ်၊ လက်ရာမွန်၍၊ လွန်ချောညက်ကေ၊ ကျားနက်ရုပ်ကို၊ ရွက်အုပ်ညိုမှောင်၊ မြပြိုင်ညောင်နှင့်၊ ကံဘောင်ထက်မှာ၊ ရီကန်ကျားနက်၊ ပေါင်းစပ်ပြန်၍၊ နံနှစ်ချက်ကို၊ တွဲဖက်ပြီးခါ၊ ယင်းရပ်ရွာကို၊ သညာနာမ၊ ကျားနက်ကန်လေ၊ တွင်ပြန်ရဟု၊ မောင်လှကောင်းစွာ၊ မှတ်ပြီးခါဝယ်၊ ပြုပ္ပါစူးစူး၊ လှိုင်းကြက်ခုန်ကေ၊ ယမုန်မြစ်ကို၊ စစ်စစ်ကူးလျှင်၊ ကြည်နူးစမ္ပါယ်၊ လွန်သပ္ပါယ်၍၊ တင့်တယ်ယောက်ပတ်၊ ခြောက်ရောင်ညီးကေ၊ စေတီမြတ်ကို၊ မြင်လတ်လိမ့်မည်၊ သမိုင်းမှန်နှင့်၊ တည်ဟန်များကို၊ ပြောကြားမည်ကား၊ လွန်သည်ရှိက၊ လောင်းကြက်မည်ကေ၊ ရွှီပြည်မတွင်၊ ဗလပညာ၊ ဘုန်းအာဏာနှင့်၊ ရာဇာမင်းထီး၊ နန်းရိပ်ခိုကေ၊ ထိုမင်းကြီးမှာ၊ သတ္တိပြည့်စုံ၊ ရဲစွမ်းဂုဏ်နှင့်၊ ကိုယ်ယုံမတ်လှ၊ အရာရာတွင်၊ လိမ္မာသိကေ၊ ဝိမလလျှင်၊ မစ္စဌာလေ၊ သက်တိုင်းပြည်က၊ ပြန်သည်ကာလ၊ စေတီရာတွင်၊ ဗိုလ်တာဝန်းကေ၊ စခန်းချလို့၊ ခတ္တဒိဝါ၊ နားပြီးခါလျှင်၊ အောင်ချာကနက်၊ ရွှီနန်းဘုံဖြင့်၊ ဂုဏ်မချို့ကေ၊ မြို့လောင်းကြက်သို့၊ ချီတက်ပြီးခါ၊ များမကြာပင်၊ ပြန်လာတုံလတ်၊ အုတ်ချပ်စီကေ၊ စေတီမြတ်ကို၊ ယောက်ပတ်တင့်တယ်၊ တည်ထားပေ၍၊ မြင့်ရှည်လွန်ညောင်း၊ အလီလီကေ၊ ရာသီပြောင်းလို့၊ နှစ်ပေါင်းများစွာ၊ ကြာသောခါတွင်၊ သေနာပဓိ၊ ရဲစွန်းဂုဏ်ဖြင့်၊ ပြည့်စုံလတ်ကေ၊ မတ်ကဝိနှင့်၊ မင်းထီးဘုရင်၊ နတ်နန်းဝင်သော်၊ တဆယ်ကျော်၍၊ စွန်းပေါ်ခုနစ်၊ မင်းစောမွန်လျှင်၊ နန်းစံခိုက်တွင်၊ သက္ကရာဇ်ကောဇာ၊ ခုနစ်ရာနှင့်၊ စွန်းလာခြောက်ဆယ်၊ သျှစ်ခုဝယ်တွင်၊ ရွှီပြည်ထွားညက်၊ များစစ်သည်နှင့်၊ နင်းနှယ်ငြားကေ၊ အောက်သားဖျက်လို့၊ နှိပ်စက်များစွာ၊ သို့တွက်တာကြောင့်၊ ပြည်ရွာပျက်စီး၊ (—–)၊ အိုးအိမ်ခွာ၍၊ ထွက်ခွါပြီးသော်၊ ပြည်ကြီးမဏ္ဍိုင်၊ ရွှီရခိုင်မှာ၊ အိမ်တိုင်နွယ်ရစ်၊ မြက်သစ်အုံ၍၊ ရှက်ခြုံနှောကေ၊ လယ်တောဖြစ်လို့၊ အနှစ်နှစ်ဆယ်၊ ကာလရှည်အောင်၊ ကြာပေသောခါ၊ မစ္ဆိမာက၊ ရာဇဘုန်းသန်၊ သူရတန်လျှင်၊ ထောက်ကန်ပြီးငြား၊ သောင်းထိဝီအောင်၊ ဗိုလ်ခြီများနှင့်၊ မင်းသားစောမွန်၊ ပြည်တော်ပြန်၍၊ ရန်ကိုနှိမ်ပြီး၊ လောင်းကြက်ခေါ်ကေ၊ မြို့တော်ကြီးမှာ၊ နန်းထီးထပ်မံ၊ စိုးမိုးစံလျှင်၊ နိုင်ငံအဝှမ်း၊ ရီနှင့်ကြာကေ၊ ပမာညွှန်းသို့၊ အီးချမ်းသာယာ၊ ဟိလတ်ခါတွင်၊ ပြန်လာမစဲ၊ ကိုယ့်ရပ်နယ်လေ၊ ရွာပြည်ထဲမှာ၊ စုစည်းဝိုင်းအုံ၊ သစ်နွယ်ခြုံကို၊ အကုန်ယှင်းမြောက်၊ ညီအညာဖြင့်၊ အိမ်ယာဆောက်လို့၊ ဝမ်းမြောက်ဝမ်းသာ၊ များလူသျှင်မှာ၊ သာရွှင်ပျလို့၊ ပြန်ကြခါဝယ်၊ မည်သာလွှမ်းကျော်၊ တောင်ဦးမော်ဟု၊ တွင်ခေါ်တုံငြား၊ များပြားစွာကေ၊ ထိုရွာသားမှာ၊ ပေါက်ဖွားဇာတိ၊ မိမိရွာကို၊ စွန့်ခွာဘိ၍၊ ဘုန်းဟိထင်ပေါ်၊ စေတီတော်နှင့်၊ တခေါ်လောက်ဝယ်၊ တူမကွာဘဲ၊ စုလာလတ်ကေ၊ ရွာရပ်တည်လို့၊ အမည်နာမ၊ မြတ်စေတီကို၊ မှီသဟဲကေ၊ စွဲပြီးမှလျှင်၊ များလှလူသျှင်၊ စေတီပြင်ဟု၊ ခေါ်တွင်မညီး၊ ဓညမည်ကေ၊ ပြည်တော်ဝှန်းမှာ၊ ပန်းသို့မွှီးလို့၊ ရပ်ကြီးသာယာ၊ ဤသည်ရွာလည်း၊ ဓညာနိဂုဏ်း၊ ပတ်ဝိုင်းကျင်ကေ၊ ဆင်ခြီဖုန်းဟု၊ ရွှီဘုန်းသက်ဝီ၊ မြဲမကွာဘဲ၊ စွဲကာထားကေ၊ မှတ်သားလီလေ။

(၂၀) ကျော်ဟိုးလူ့ခွင်၊ ရတနာနှင့်၊ ဥစ္စာပေါကေ၊ ပန်းတောပြင်ကို၊
(၂၁) ကောင်းစွာထုလုပ်၊ လက်ရာမွန်၍၊ လွန်ချောညက်ကေ၊ ကျားနက်ရုပ်ကို၊
(၂၂) ဝပ်လျှက်အမှန်၊ လွဲမဖယ်ဘဲ၊ မြဲတည်ဘိကေ၊ ဟိခြင်းဟန်ကြောင့်၊
(၂၃) ပြုပ္ပါစူးစူး၊ လှိုင်းကြက်ခုန်ကေ၊ ယမုန်မြစ်ကို၊ စစ်စစ်ကူးလျှင်၊
(၂၄) ကိုယ်ယုံမတ်လှ၊ အရာရာတွင်၊ လိမ္မာသိကေ၊ ဝိမလလျှင်၊
(၂၅) အောင်ချာကနက်၊ ရွှီနန်းဘုံဖြင့်၊ ဂုဏ်မချို့ကေ၊ မြို့လောင်းကြက်သို့၊
(၂၆) သေနာပဓိ၊ ရဲစွန်းဂုဏ်ဖြင့်၊ ပြည့်စုံလတ်ကေ၊ မတ်ကဝိနှင့်၊
(၂၇) ရွှီပြည်ထွားညက်၊ များစစ်သည်နှင့်၊ နင်းနှယ်ငြားကေ၊ အောက်သားဖျက်လို့၊
(၂၈) အိမ်တိုင်နွယ်ရစ်၊ မြက်သစ်အုံ၍၊ ရှက်ခြုံနှောကေ၊ လယ်တောဖြစ်လို့၊
(၂၉) အမည်နာမ၊ မြတ်စေတီကို၊ မှီသဟဲကေ၊ စွဲပြီးမှလျှင်၊
(၃၀) ခေါ်တွင်မညီး၊ ဓညမည်ကေ၊ ပြည်တော်ဝှန်းမှာ၊ ပန်းသို့မွှီးလို့၊

(နှစ်ကျော့လိမ်) ကာရန် (၃၀) ကို ဖော်ပြပြီးဖြစ်သည်။

သတိပြုမိပါလိမ့်မည်။ (နှစ်ကျော့လိမ်) ကာရန်များမှာ (အခင်း) ဂာရန်များ၊ (အတိုင်) (အဖောက်) ကာရန်များကဲ့သို့ (၄) (၃) (၂) ကာရန်များမဟုတ်ပါ။

(နှစ်ကျော့လိမ်) ကာရန်များတွင် ကာရန်နှစ်မျိုးကို (၃)(၂) (၃)(၂) တခါတရံတွင် (၃)(၂) (၃)(၁) တခါတရံတွင် (၃)(၁) (၃)(၁) စသည်ဖြင့် ရိုးမလားအောင် (အတိုင်)(အဖောက်) ကြား၌ (နှစ်ကြိမ်နှစ်ခါ) (နှစ်ကျော့လိမ်) ထားသည်မှာ ရခိုင်သာခြင်းကဗျာများ၏ထူးခြားသော အနှစ်သာရဖြစ်ပြီး ဖတ်ရလည်းကောင်း၊ ဆိုရလည်းကောင်း ချစ်ဖို့လည်းကောင်းသော ဂန္တ၀င် ဂီတအလင်္ကာများပင်ဖြစ်ပါပေသည်တည်း။

(နှစ်ကျော့လိမ်) ကာရန် (၃၀) ကို ဖော်ပြပြီးဖြစ်၍ အပိုင်း (၇) တွင် (အတိုင်) ကာရန်များကို ဆက်လက်ဖော်ပြပီးလားပါမည်။

(ဆက်ရန်)

ရခိုင်သာခြင်းစပ်နည်း အပိုင်း (၇)

(အတိုင်) ကာရန်များ။

(၆) မှတ်သားမယေကောင်းစွာ၊ ဤရပ်ရွာက၊ အရာတထောက်၊ ဝါးပြန်တာဖြင့်၊ ငါးရာဟိကေ၊ အရှိမြောက်သို့၊ အရောက်တခါ၊ ကြိုးအားဆောင်၍၊ ချစ်မောင်မြတ်မှာ၊ လှမ်းလတ်ပါသော်၊ သာယာသန့်ယှင်း၊ ပန်းနံ့လှိုင်၍၊ မွှီးကြိုင်သင်းလို့၊ ခပင်းလူသျှင်၊ အိမ်တိုင်းတွင်၀ယ်၊ ခြည်ငင်ဗိုင်း၀င့်၊ တန်းခါလှည်ကေ၊ အထည်ဆန်းအောင်၊ ရက္ကန်းရက်လို့၊ အသက်မွီးရာ၊ ယိုင်သည်ရွာကို၊ မကြာခဏ၊ ရောက်ပြန်သော်လျှင်၊ မောင်တော်လှမှာ၊ မြင်ရလိမ့်မည်၊ ယိုင်သည်ရွာက၊ တခါထပ်လို့၊ ကြည့်လတ်ခီသော်၊ ဌာနီဒိသ၊ ဥတ္တရတွင်၊ နွားလှတထွန်၊ မြစ်ကမ်းယံတွင်၊ လီသွန်ချိုမြ၊ ရိပ်ဝီ၀နှင့်၊ နီမခဘဲ၊ လှပသာယာ၊ ရွာတရွာကို၊ မြင်ပါလိမ့်မည်၊ သိစီရန်လျှင်၊ မှန်သမျှကို၊ ပြောပြမည်ကား၊ ရှိ၀ယ်အစ၊ ဤဂါမ၏၊ မူလသညာ၊ များလူသျှင်ရို့၊ ခေါ်တွင်လတ်ကေ၊ ဂေါက်ပတ်ရွာတည်း၊ အရာတဖန်၊ ဤသည်ရွာကို၊ သညာထပ်လို့၊ ခေါ်လတ်ဟန်ကား၊ ဘုန်းကံကြီးလှ၊ လက်ရုံးရောင်ဖြင့်၊ ပြောင်ပြောင်ပကေ၊ ဒဿရာဇာ၊ မင်းမြတ်စွာလျှင်၊ အာဏာဖြန့်မိုး၊ တိုင်းရက္ခာကို၊ အုပ်ကာစိုးသော်၊ ဖီးဖိုးစဉ်လာ၊ ကိုးကွယ်ပါခ၊ မဟာမုနိ၊ ခြောက်ရောင်ညီးကေ၊ မြတ်သီရိကို၊ ခရီးဝီးကွာ၊ မြစ်သိင်္ဂါ၌၊ သညာကျော်ဟိုး၊ သေလာတောင်လေ၊ မြင့်ခေါင်ထက်ကေ၊ ၀က်သတိုးက၊ ရှိခိုးပန်ထွာ၊ ပင့်ဆောင်လာ၍၊ စန္ဒသူရိယ၊ မင်းရာဇိန်နှင့်၊ မုနိန္ဒရို့၊ မူလသွန်းရာ၊ မြို့ဓညာ၀ယ်၊ တောင်သာပုလု၊ မြရိပ်မြိုင်လေ၊ ကတညုတွင်၊ ပြုစုထပ်မံ၊ တည်ထားပြန်၍၊ ကာရံတံတိုင်း၊ မင်းရာဇာမှာ၊ သဒ္ဓါလှိုင်း၍၊ မဆိုင်းယင်စွာ၊ ပြုလုပ်ခါတွင်၊ ဤရွာ၌၀ယ်၊ ကျောက်များစွာကို၊ ညီညာဖြတ်၍၊ ဆတ်လတ်တေစု၊ ထိုသည်ကစ၊ ဤဂါမကို၊ များလှသူငါ၊ နောက်တဖန်၀ယ်၊ တွင်ပြန်လတ်ကေ၊ ကျောက်ဆတ်ရွာဟု၊ သညာလွှမ်းကျော်၊ ယခုတိုင်လေ၊ စဉ်အဆက်ကေ၊ မြွက်လို့ခေါ်ရေ၊ မောင်တော်မှတ်သား၊ ဤရပ်ရွာမှ၊ တခါလားသော်၊ အများမကွာ၊ မြောက်ရပ်သာတွင်၊ စဉ်လာသက်ဆင်း၊ မြို့ဓညာက၊ ရာဇာမင်းရို့၊ မယွင်းစုံညီ၊ အောင်မောင်းစီ၍၊ ရာသီမိဿ၊ စိတ္တရံလေ၊ သင်္ကြန်လမှာ၊ ထူးစွသဘင်၊ လောင်းပွဲဆင်၍၊ ပျော်ရွှင်တုံကြ၊ ကျဉ်းမကျယ်ကေ၊ ချောင်းငယ်၀တွင်၊ စိုက်ထပန်းတိုင်၊ ယှုံးအနိုင်ကို၊ ပွဲထိုင်ရှုရာ၊ ဤသည်ရွာကို၊ များစွာလူပေါင်း၊ တွင်အစဉ်ကေ၊ ပန်းတိုင်ချောင်းဟု၊ နှစ်ပေါင်းမြင့်ရှည်၊ များသူငါလျှင်၊ ဤရပ်ရွာကို၊ ခေါ်လတ်တေလေ။

အတိုင်ကာရန်များ။

(၁) မှတ်သားမယေကောင်းစွာ၊ ဤရပ်ရွာက၊ အရာတ(((ထောက်)))၊

(၂) ဘုန်းကံကြီးလှ၊ လက်ရုံးရောင်ဖြင့်၊ ပြောင်ပြောင်ပကေ၊ ဒဿရာဇာ၊ မင်းမြတ်စွာလျှင်၊ အာဏာဖြန့်(((မိုး)))၊

(၃) မဟာမုနိ၊ ခြောက်ရောင်ညီးကေ၊ မြတ်သီရိကို၊ ခရီးဝီးကွာ၊ မြစ်သိင်္ဂါ၌၊ သညာကျော်(((ဟိုး)))၊

(၇) ခေါ်လတ်မယေသူငါ၊ ပန်းတိုင်ရွာက၊ တခါနှစ်ထပ်၊ တာငါးရာလျှင်၊ ပြန်ကာထောက်ကေ၊ မြောက်အရပ်သို့၊ တည့်မတ်ဖြောင့်စွာ၊ မောင်သက်နှံမှာ၊ တဖန်လှည့်လို့၊ ကြည့်သောခါတွင်၊ ညိုပြာမှိုင်းမှိုင်း၊ တဆိုင်းဆိုင်းနှင့်၊ ရှုတိုင်းသာယာ၊ ရခိုင်ပြည်မှာ၊ နာမည်ကောင်းကေ၊ ညောင်ချောင်းရွာကို၊ သေချာကျန၊ မောင်ပန်းတံမှာ၊ မှန်မုချလျှင်၊ မြင်ရလိမ့်မည်၊ ရောက်ဖူးယောင်လေ၊ မောင်သက်ထားမှာ၊ လားလို့လည်ပါ၊ ပျော်ဖွယ်စုံခြင်း၊ ကောင်းသတင်းနှင့်၊ သောင်းတွင်းကျော်ငြာ၊ ဤသည်ရွာကို၊ ရှည်ကြာရှိက၊ များလူဗိုလ်ရို့၊ ခေါ်ဆိုကြကေ၊ နာမသညာ၊ လောကဓံမှာ၊ စံမညီးကေ၊ ကံကြီးရွာတည်း၊ တခါနောက်ထပ်၊ ညောင်းချောင်းရွာဟု၊ သညာတပ်လို့၊ ခေါ်လတ်ခြင်းရာ၊ သမိုင်းလာကို၊ ထုတ်ခါပြသ၊ သိလောက်ပေအောင်၊ သံခေပဖြင့်၊ အစအဆုံး၊ ရာဇ၀င်မှာ၊ စာတင်ထုံးကို၊ ရွှီဘုန်းချစ်မောင်၊ အမြဲပင်လျှင်၊ စိတ်၀င်စား၍၊ မောင်နားထောင်လေ၊ ယခေါင်ကာလ၊ တိုင်းအောင်မြီလေ၊ ရွှီရက္ခတွင်၊ မြို့ပြအင်္ဂါ၊ စုံလင်စွာနှင့်၊ အောင်ချာကနက်၊ ထီးနန်းတည်ကေ၊ စမ္ပေဝှက်မှာ၊ နန်းတက်စိုးစံ၊ ကုသလံလေ၊ ရှိကံလည်းထူး၊ ဘုန်းသဘာနှင့်၊ တေဇာပြင်းကေ၊ မင်းဘီလူးကို၊ ဥာဏ်ထူးစီမံ၊ လှည့်ပတ်ကြံ၍၊ ပုန်ကန်သတ်ဖြတ်၊ သင်္ခယာဟု၊ တွင်ပါလတ်ကေ၊ အမတ်လိမ္မာ၊ နန်းသိင်္ဂါနှင့်၊ ဘဏ္ဍာကြီးငွေ၊ တိုင်းမြို့ပြည်ကို၊ ယူသည်ကာလ၊ အိမ်ရှိစံသည်၊ သားမှန်ကင်းကေ၊ မင်းဘယလျှင်၊ နန်းမရိပ်ခို၊ မြပေါက်ညိုနှင့်၊ နှစ်ကိုယ်တူကွ၊ ဖီးလွတ်ရာသို့၊ ပုန်းကာဝှက်လို့၊ ထွက်ပြီးကြသော်၊ တမ္ပ၀တီ၊ တွင်မည်ချီကေ၊ ဌာနီမြတ်မွန်၊ ပြည်ပုဂံကို၊ ရောက်ပြန်သည်ဖြစ်၊ ထီးနန်းစံကေ၊ မင်းကျန်စစ်သို့၊ ဦးတိုက်ခို၀င်၊ မြင့်ကြာတင်၍၊ ဘုရင်ကျန်စစ်၊ ဇီဝိကွာ၍၊ နတ်ရွာလိုက်က၊ မြီးချစ်သဲအူ၊ လောင်းစည်သူမှာ၊ သိမ်းယူကနက်၊ ဘိသိက်ခံ၍၊ စိုးစံမြန်းကေ၊ ရွှီနန်းတက်လျှင်၊ အထက်ရှိက၊ ပြည်ရခိုင်ကို၊ ပိုင်ဆိုင်ခြင်းကေ၊ မင်းဘယ၏၊ ပုတ္တဓီတာ၊ ရွှီဂူသာနှင့်၊ လက်ယာမင်းနန်၊ မျိုးရိုးမှန်ကို၊ မင်းမွန်ခေါင်ဖျား၊ သောင်းထိဝီအောင်၊ ဗိုလ်ခြီများကို၊ သနားပြီးခါ၊ တိုင်းရက္ခာသို့၊ မကြာမဆိုင်း၊ လောင်းမင်းနန်ကို၊ အပြန်ခိုင်း၍၊ မြို့တိုင်းပြည်ရွာ၊ ဘိုးရိပ်ရာကို၊ ပြန်ကာသိမ်းမြောက်၊ မြို့ပရိန်မှာ၊ ရောင်ထိန်လွှမ်းအောင်၊ ရွှီနန်းဆောက်လို့၊ ဘုန်းတောက်သျှိန်ဝါ၊ စိုးစဉ်ခါတွင်၊ တမ္ပာဒီပ၊ မြို့ပုဂံမှာ၊ ဘုန်းလျှံပကေ၊ ရာဇမှန်ကူ၊ ကြီးပညာနှင့်၊ တေဇာပြင်းကေ၊ မင်းစည်သူက၊ နတ်လူရိုညွတ်၊ မုနိတွင်ကေ၊ အသျှင်မြတ်ကို၊ ပီးအပ်လာရန်၊ စာသ၀ဏ်ဖြင့်၊ တောင်းခံလတ်ရာ၊ ထိုအခါတွင်၊ လက်ယာမင်းနန်၊ မတ်တော်၀န်နှင့်၊ ကြိမ်ဖန်များလှ၊ ညီလာခွင်မှာ၊ တိုင်ပင်ကြလို့၊ ဗုဒ္ဓဆင်းလျှော်၊ ရုပ်ပွားတော်ကို၊ ထင်ပေါ်ကျော်ဟိုး၊ တောင်ထိပ်စွန်လေ၊ မြင့်ချွန်တက်ကေ၊ ၀က်သတိုး၌၊ ပုန်းလျှိုးဝှက်ထွေ၊ တိတ်တိတ်ကေဖြင့်၊ ထားပေပြီးမှ၊ စာသ၀ဏ်ကို၊ ပုဂံမြို့မှာ၊ ဆက်ပို့ကြလို့၊ ရွီးထခြင်းရာ၊ အကြောင်းမှာကား၊ ရာဇာတုလွတ်၊ ဘုန်းတေဇာဖြင့်၊ အာဏာပြင်းကေ၊ သျှင်မင်းမြတ်လေ၊ လူ့ရပ်ပေါ်ထင်၊ မုနိသျှင်က၊ ယခင်ရှိဖျား၊ တလိုင်းဟူကေ၊ ပြူအများနှင့်၊ စစ်သားဆိုးသွန်း၊ အသျှင့်ကျွန်ရို့၊ ပေါင်တံကြောသား၊ ဖြတ်ယူပါကေ၊ ခြင်းရာများကြောင့်၊ ခြောက်ပါးရောင်လွင်၊ မုနိသျှင်မှာ၊ ခုလျှင်တလီ၊ စံမြန်းပျော်ကေ၊ သိမ်တော်အောက်မှ၊ ကွယ်ပျောက်ပြီဟု၊ စာပီရွီးလျှက်၊ မြို့ပုဂံမှာ၊ တမန်ဆက်၍၊ လရက်နှစ်တာ၊ အချိန်ကြာသော်၊ ရာဇာမင်းနန်၊ နတ်ရွာစံ၍၊ တဖန်နန်းတက်၊ အဆက်ဆက်ဖြင့်၊ ရှည်မြင့်ကာလ၊ ပက္ခဒိန်မှာ၊ ရက်ချိန်ညောင်းလို့၊ ပြောင်းလတ်ကလျှင်၊ ဒဿရာဇာ၊ နန်းတက်ခါ၀ယ်၊ မဟာမုနိ၊ တန်းခိုးတော်ဖြင့်၊ လွှမ်းကျော်လတ်ကေ၊ မြတ်ဗောဓိကို၊ မည်ဟိကျော်ဟိုး၊ ခါတဖန်တွင်၊ မင်းနန်ဝှက်ကေ၊ ၀က်သတိုးက၊ ရှိခိုးပန်ထွာ၊ ပင့်ဆောင်လာ၍၊ ဤရွာ၌၀ယ်၊ ရွှီပန်းမြိုင်ကေ၊ ယာဉ်ရထားကို၊ ရပ်နားပေ၍၊ ပန်းဖြေညောင်းညာ၊ တန့်နားပါ၍၊ ထိုခါကစ၊ သာမောစည်ကေ၊ ဤဒေသကို၊ ညောင်ချောင်းတွင်ရေ။

(၄) ညိုပြာမှိုင်းမှိုင်း၊ တဆိုင်းဆိုင်းနှင့်၊ ရှုတိုင်းသာ(((ယာ)))၊

(၅) ရခိုင်ပြည်မှာ၊ နာမည်ကောင်းကေ၊ ညောင်ချောင်းရွာကို၊ သေချာကျ(((န)))၊

(၆) မောင်ပန်းတံမှာ၊ မှန်မုချလျှင်၊ မြင်ရလိမ့်(((မည်)))၊

(၇) ပျော်ဖွယ်စုံခြင်း၊ ကောင်းသတင်းနှင့်၊ သောင်းတွင်းကျော်ငြာ၊ ဤသည်ရွာကို၊ ရှည်ကြာရှိ(((က)))၊

(၈) များလူဗိုလ်ရို့၊ ခေါ်ဆိုကြကေ၊ နာမသ(((ညာ)))၊

(၉) လောကဓံမှာ၊ စံမညီးကေ၊ ကံကြီးရွာတည်း၊ တခါနောက်(((ထပ်)))၊

(၁၀) ညောင်းချောင်းရွာဟု၊ သညာတပ်လို့၊ ခေါ်လတ်ခြင်းရာ၊ သမိုင်းလာကို၊ ထုတ်ခါပြ(((သ)))၊

(၁၁) သိလောက်ပေအောင်၊ သံခေပဖြင့်၊ အစအ(((ဆုံး)))၊

(၁၂) ရာဇ၀င်မှာ၊ စာတင်ထုံးကို၊ ရွှီဘုန်းချစ်(((မောင်)))၊

(၁၃) ယခေါင်ကာလ၊ တိုင်းအောင်မြီလေ၊ ရွှီရက္ခတွင်၊ မြို့ပြအင်္ဂါ၊ စုံလင်စွာနှင့်၊ အောင်ချာက(((နက်)))၊

(၁၄) ထီးနန်းတည်ကေ၊ စမ္ပေဝှက်မှာ၊ နန်းတက်စိုးစံ၊ ကုသလံလေ၊ ရှိကံလည်း(((ထူး)))၊

(၁၅) ဥာဏ်ထူးစီမံ၊ လှည့်ပတ်ကြံ၍၊ ပုန်ကန်သတ်(((ဖြတ်)))၊

အစဟိသည်များမှာ (အတိုင်) ကာရန်များဖြစ်သည်။ (အတိုင်) ကာရန်များမှာ အများဆုံးဖြစ်သည်။ ဥပမာ (၁၅) ခုလောက်ဆို လုံလောက်မည်ဟုထင်သည်။

(အဖောက်) နှင့် (အပိတ်) ကာရန်များကို ဖော်ပြရန်လိုအပ်မည်မထင်တော့ပါ။ ယခုလောက်ဆိုလျှင် (ရခိုင်သာခြင်းကဗျာစပ်နည်း) သဘောသဘာ၀ကို လွယ်ကူစွာ သဖောပေါက်နားလည်လိမ့်မည်ဟု မျှော်လင့်ပါသည်။

သို့သော် ဆောင်းပါးမပြည့်မစုံဖြစ်မည်ကို စိုးရိမ်သဖြင့် (အဖောက်) နှင့် (အပိတ်) ကာရန် ဥပမာ သုံးလေးခုလောက်ကို ဖော်ပြပီးပါမည်။

(၈) ညောင်ချောင်းမယေရပ်ရွာ၊ ထိုနီရာက၊ တခါမျှော်ထောက်၊ ပြန်ကိုးရာလျှင်၊ တိုင်းတာဟိကေ၊ အရှိမြောက်တွင်၊ ဘုန်းတောက်ပေါ်ထင်၊ မုနိသျှင်၏၊ စံရွှင်ပျော်မှီး၊ ကုန်းထိပ်ပေါ်မှာ၊ သိမ်တော်ကြီးကို၊ ထိန်ညီးတင့်တယ်၊ ကြည်နူးဖွယ်နှင့်၊ မြင်မည်မလွဲ၊ တပြောင်ပြောင်နှင့်၊ သိမ်ဆောင်ထဲမှာ၊ အမြဲမှန်စွာ၊ စဉ်အလာဖြင့်၊ အခါမိဿ၊ စိတ္တရံကေ၊ ဝိုင်းရံပလို့၊ မာသတန်းခူး၊ နှစ်ဟောင်းလွန်၍၊ သင်္ကြန်ကျူးသော်၊ ပျော်မြူးသာရွှင်၊ များလူသျှင်ရို့၊ ဖြူစင်၀တ်စား၊ ပန်းနံ့သာလေ၊ ကြက်သျှာများကေ၊ ကုက္ကားတံခွန်၊ လက်ဆောင်မွန်နှင့်၊ လာပြန်တုံပြီး၊ မြတ်ဘုန်းမော်၏၊ သိမ်တော်ကြီးမှာ၊ ဆီမီးပြောင်ပြောင်၊ ညှိထွန်းထောင်၍၊ အရောင်ထိန်လက်၊ လင်းအာရုဏ်တွင်၊ သံစုံကျူးကေ၊ ဖူး၀တ်တက်လို့၊ နှုတ်မြွက်ချိုမြ၊ များသတ္တေလေ၊ ဝေနေယျကို အမျှအညီ၊ ရကြစီဟု၊ ပီးဝီတုံပြီး၊ ခေါင်းလောင်းသံဖြင့်၊ ဆူညံဟီးလို့၊ ကောင်းချီးနုမော်၊ သာဓုခေါ်၍၊ ပူဇော်ပြီးလျှင်၊ ပတ်၀န်းကျင်မှာ၊ ပျော်ရွှင်မဆုံး၊ စည်ပင်သာကေ၊ ရွာအားလုံးက၊ ရွှင်ပြုံးကြည်လင်၊ အလှူသျှင်ရို့၊ စီရင်ပြုစု၊ ပျားရည်သွန်ကေ၊ သင်္ကြန်မုံ့ကို၊ ရှိဦးအယင်၊ မုနိသျှင်အား၊ ဆွမ်းတင်ပြီးလတ်၊ များသံဃာကို၊ သဒ္ဓါလွှမ်းကေ၊ မုန့်ဆွမ်းကပ်လို့၊ နောက်ထပ်တသွယ်၊ ဥပုသ်သည်နှင့်၊ ကြီးငယ်မဟူ၊ ရောက်လာသူကို၊ ပီးလှူတုံမြောက်၊ မွန်းတည့်နီကေ၊ ဆွမ်းချိန်ရောက်လျှင်၊ ၀မ်းမြောက်သာရွှင်၊ မုနိသျှင်၌၊ ဆွမ်းတင်ပြီးခါ၊ မြတ်သံဃာအား၊ ရွယ်ကာလှူဒါန်း၊ သဒ္ဓါဖြူ၍၊ ကပ်လှူကြကေ၊ မွန်းတည့်ဆွမ်းကို၊ ရဟန်းဘုန်းဟိ၊ လွန်စင်ကြယ်ကေ၊ ထေရ်မုနိရို့၊ ပဋိကုလ၊ အဟာရဟု၊ ပစ္စ၀က္ခဏာ၊ အခါခါပင်၊ တင်ကာလည်းရှု၊ ဆွမ်းဘောဇဉ်ကို၊ မတ္တညုဖြင့်၊ ဓာတ်စုလေးဖြာ၊ မျှရုံသာဖြင့်၊ ချိန်ကာချင့်ထောက်၊ ဝိနည်းလမ်းကေ၊ ကျမ်းအထုံးနှင့်၊ သုံးပြီးနောက်တွင်၊ စားသောက်ဖွယ်ရာ၊ ဆွမ်းရသာကို၊ သျှစ်ဖြာသီလ၊ ဆောက်တည်သူကေ၊ ဟူသမျှကို၊ ကျွေးကြပြီးလျှင်၊ သိမ်တော်ပြင်မှာ၊ လူသျှင်စုရုံး၊ ထေရ်မဟာလေ၊ ဆရာဘုန်းထံ၊ လက်ဦးဆယ်စုံ၊ ထိပ်ထက်ရုံ၍၊ ရွှီဘုံအမှန်၊ ပြည်နိဗ္ဗာန်သို့၊ လမ်းညွှန်ပြကေ၊ ဓမ္မထူးချွန်၊ တရားမွန်ကို၊ နာခံပြီးမှ၊ သုန္ဒရီကို၊ သက်သီမြွက်ကေ၊ ရီစက်ချလို့၊ ကိစ္စကုန်စင်၊ ပြီးစုံလင်သော်၊ ရောင်လွင်တောက်ထွန်း၊ ဖာလ်စကြ္ကာမှာ၊ ဂေါယာကျွန်းသို့၊ စောင်းယွန်းခါမှီ၊ မွန်းလွဲနီမှာ၊ စုံညီလှငြား၊ ရွာထိုထိုမှ၊ လူပျိုများနှင့်၊ နုထွားပျိုရွယ်၊ ကညာမေရို့၊ တင့်တယ်လျှောက်ပတ်၊ မုနိတွင်ကေ၊ အသျှင်မြတ်ကို၊ ရီသပ္ပါယ်ရန်၊ လာကြဟန်ကို၊ တဖန်မေက၊ ကြောင်းအရာကို၊ ပေါင်းကာနှောကေ၊ ပြောလို့ပြမည်၊ နတ်ဆင်းယောင်လေ၊ မောင်သက်ထားမှာ၊ ထောင်နားတည်လေ။

(အဖောက်) (အပိတ်) ကာရန်များ။

(၁) တခါမျှော်(((ထောက်)))၊ ပြန်ကိုးရာလျှင်၊ တိုင်းတာဟိကေ၊ အရှိ(((မြောက်)))တွင်၊ ဘုန်း(((တောက်)))ပေါ်ထင်၊ မုနိသျှင်၏၊ စံရွှင်ပျော်မှီး၊

(မြောက်) သည် (အတိုင်)(ထောက်) ကိုပိတ်သော (အဖောက်) ကာရန်ဖြစ်ပြီး၊ (တောက်) သည် (အဖောက်)(မြောက်) ကို ပိတ်သော (အပိတ်) ကာရန်ဖြစ်သည်။ ပုံစံမှာ (၄) (၃) (၂) ပုံစံဖြစ်ပြီး(အတိုင်) နှင့် (အဖောက်) ကြားတွင်

(တခါမျှော်ထောက်၊ ပြန်ကိုးရာလျှင်၊ တိုင်းတာဟိကေ၊ အရှိမြောက်တွင်) ဟူ၍ (နှစ်ကျော့လိမ်) ဖြင့် ကြားခံသည်။

(၂) ဘုန်းတောက်ပေါ်ထင်၊ မုနိသျှင်၏၊ စံရွှင်ပျော်(((မှီး)))၊ ကုန်းထိပ်ပေါ်မှာ၊ သိမ်တော်(((ကြီး)))ကို၊ ထိန်(((ညီး)))တင့်တယ်၊ ကြည်နူးဖွယ်နှင့်၊ မြင်မည်မလွဲ၊

(ကြီး) သည် (အတိုင်)(မှီး) ကို ဖမ်းသော (အဖောက်) ကာရန်ဖြစ်ပြီး (ညီး) သည် (အဖောက်) (ကြီး) ကို ချုပ်သော (အပိတ်) ကာရန်ဖြစ်သည်။

ကာရန်မှာ (မှီး) (ကြီး) (ညီး) ဖြစ်သည်။

(((စံရွှင်ပျော်မှီး၊ ကုန်းထိပ်ပေါ်မှာ၊ သိမ်တော်ကြီးကို) (တကျော့လိမ်) ဖြစ်ကြားခံသည်။

(၃) အခါမိဿ၊ စိတ္တရံကေ၊ ဝိုင်းရံပလို့၊ မာသတန်းခူး၊ နှစ်ဟောင်းလွန်၍၊ သင်္ကြန်ကျူးသော်၊ ပျော်မြူးသာရွှင်၊ များလူသျှင်ရို့၊ ဖြူစင်၀တ်စား၊ ပန်းနံ့သာလေ၊ ကြက်သျှာများကေ၊ ကုက္ကားတံခွန်၊ လက်ဆောင်မွန်နှင့်၊ လာပြန်တုံပြီး၊ မြတ်ဘုန်းမော်၏၊ သိမ်တော်ကြီးမှာ၊ ဆီမီးပြောင်ပြောင်၊ ညှိထွန်းထောင်၍၊ အရောင်ထိန်လက်၊ လင်းအာရုဏ်တွင်၊ သံစုံကျူးကေ၊ ဖူး၀တ်တက်လို့၊

အခါမိ(((ဿ)))၊ စိတ္တရံကေ၊ ဝိုင်းရံ(((ပ)))လို့၊ မာ(((သ)))တန်းခူး၊ နှစ်ဟောင်းလွန်၍၊ သင်္ကြန်(((ကျူး)))သော်၊ ပျော်(((မြူး)))သာရွှင်၊ များလူသျှင်ရို့၊ ဖြူစင်၀တ်စား၊

(ပ) သည် အတိုင် (ဿ) ကို ဖမ်းသော (အဖောက်) ကာရန်ဖြစ်သည်။ (သ) သည် (အဖောက်) (ပ) ကို ချုပ်သော (အပိတ်) ကာရန်ဖြစ်သည်။

ကာရန်မှာ (ဿ) (ပ) (သ) ဖြစ်သည်။

(စိတ္တရံကေ၊ ဝိုင်းရံပလို့) တကျော့လိမ်ကြားခံသည်။

ပျော်မြူးသာ(((ရွှင်)))၊ များလူ(((သျှင်)))ရို့၊ ဖြူ(((စင်)))၀တ်စား။

(ရွှင်) (သျှင်) (စင်) ကာရန်များမှာ (အခင်း) ကာရန်များဖြစ်သည်။

ဥပမာ (၃) မျိုးကို ဖော်ပြပြီးသည်ဖြစ်၍ လုံလောက်မည်ဟု ယူဆပါသည်။

(ရခိုင်သာခြင်းကဗျာစပ်နည်း) ဤတွင် အဆုံးသတ်ပါမည်။

(ဓည၀တီ) သာခြင်းသည် ရခိုင်စာပီအတွက်သတ်သတ်မဟုတ် ရခိုင်သမိုင်းအတွက်လည်း တန်ဖိုးမဖြတ်နိုင်သော သာခြင်းဖြစ်သည်။ ဤသာခြင်းတွင် ရခိုင်သမိုင်းပညာသျှင်များ အေဂနိထက်ထိ အဖြေရှာမရနိုင်သိမ့်သော (အာနန္ဒစနြ္ဒား) မင်း အသူလဲ ဖော်ထုတ်ထားသည်။

ဤသာခြင်းသည် ရခိုင်စာပီ (သတ်ပုံ၊ သတ်ညွှန်း) အတွက် စံပြုအပ်သော သာခြင်းလည်းဖြစ်သည်။ သာခြင်းထဲမှကောက်နှုတ်၍ ထူးခြားသော ရခိုင်ဝေါဟာရအသုံးများကို (ကျမ်း) တအုပ်လောက်ပြုစုထားသင့်သည်။

October 29, 2021 (Friday)(သောကြ္ကာနိ) ညည့် (12) ချက်တီး (55) မိနိအချိန်တွင် အဆုံးသတ်သည်။

ဓါတ်ပုံ (နှင့်) သုံးကျော့လိမ်ကာရန်များကို နောက်ဆက်တွဲဖော်ပြပီးလားပါမည်။

(ရခိုင်ပေါင်းကူး သာလှဦး)



The Mog Nation Wiki

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

Connecting to %s